رفتن به محتوا

چرا Qwen و DeepSeek خودشان را ChatGPT یا Claude معرفی می‌کنند؟

از ۲۴ مدل چینی هیبانا پرسیدیم «تو کی هستی؟»؛ نتیجهٔ آزمایش واقعی، دلیل این‌که مدل‌ها اسم خودشان را اشتباه می‌گویند و راه درست کردن آن با پیام سیستمی.

چند ربات کوچک و دوستانه روبه‌روی آینه‌ها که تصویر هر کدام در آینه شکل ربات دیگری است

یکی از کاربران هیبانا گزارش داد که از مدل Qwen پرسیده «تو کی هستی؟» و جواب گرفته «من Claude هستم» یا «من ChatGPT هستم». طبیعی است که اولین فکر این باشد: «آیا واقعاً به Qwen وصل شده‌ام؟» برای پیدا کردن جواب، از همهٔ ۲۴ مدل چت چینی هیبانا همین سؤال را به فارسی و انگلیسی پرسیدیم. خلاصهٔ نتیجه این است: مدل، همان مدلی است که انتخاب کرده‌اید؛ اما جوابی که یک مدل دربارهٔ هویت خودش می‌دهد قابل اعتماد نیست. در این مطلب نتیجهٔ آزمایش، دلیل این رفتار و راه درست کردن آن را می‌بینید.

آزمایش ما؛ ۲۴ مدل و یک سؤال ساده

در ۲۳ آبان ۱۴۰۵ از طریق API هیبانا این سؤال را به هر مدل فرستادیم: «تو کی هستی؟ کدام شرکت تو را ساخته و اسم دقیق مدلت چیست؟» یک بار بدون هیچ پیام سیستمی و یک بار با پیام سیستمی ساده‌ای که بیشتر برنامه‌ها می‌فرستند (You are a helpful assistant.). هر سؤال چند بار و به هر دو زبان تکرار شد. در مجموع ۱۵۶ پاسخ جمع شد.

مدلپاسخ به انگلیسیپاسخ به فارسی
Qwen3.8 Flash، Max و Omni Flashهمه «Qwen، ساخت علی‌بابا»همهٔ پاسخ‌های دارای نام: Qwen؛ دو پاسخ بدون نام یا خالی
DeepSeek V4 Flash۵ از ۵: «ساخت OpenAI»۵ از ۵: «ساخت OpenAI»
DeepSeek V4 Pro۳ از ۵ DeepSeek، ۲ بار ChatGPT۳ بار ChatGPT، ۱ بار DeepSeek، ۱ پاسخ خالی
Seed 2.1 Turboهمه Seed یا Doubao (ساخت ByteDance)بدون پیام سیستمی Seed؛ با پیام سیستمی ۳ از ۳: «Gemini، ساخت گوگل»
MiMo V2.6۹ از ۹: «MiMo، ساخت شیائومی»۶ از ۹ اشتباه: Claude، Qwen، DeepSeek و MiniMax
Kimi، MiniMax و GLMهیچ‌کدام خودش را مدل شرکت دیگری معرفی نکردهیچ‌کدام خودش را مدل شرکت دیگری معرفی نکرد

چند نکته از همین جدول:

  • Qwen در این آزمایش ساده یک بار هم خودش را مدل دیگری معرفی نکرد. پس گزارش کاربر با پرسیدن همین سؤال تکرار نشد؛ دلیلش را در بخش بعدی پیدا کردیم.
  • DeepSeek V4 Flash در همهٔ ۱۰ پاسخ گفت ساخت OpenAI است. این رفتار برای مدل‌های DeepSeek تازه نیست و پیش‌تر هم دیده شده بود.
  • زبان فارسی اوضاع را بدتر می‌کند. Seed و MiMo به انگلیسی اسم خودشان را درست گفتند، اما به فارسی خودشان را Gemini، Claude یا حتی Qwen نامیدند.
  • مدل‌هایی که اسم شرکت را درست می‌گویند، نسخه را اغلب اشتباه می‌گویند. مثلاً مدل‌های GLM 5.x خودشان را GLM-4 یا GLM-4.6 معرفی کردند.

پاسخ‌ها از یک اجرا تا اجرای بعد عوض می‌شوند؛ این جدول فقط نشان می‌دهد چنین رفتاری وجود دارد، نه درصد دقیق آن را.

پیام سیستمی برنامهٔ شما هم برای مدل هویت می‌سازد

بسیاری از ابزارهای برنامه‌نویسی و چت، پیش از پیام شما یک پیام سیستمی طولانی به مدل می‌فرستند. اگر در این پیام اسم یک مدل خاص آمده باشد و شما در همان ابزار مدل را به Qwen عوض کنید، آن اسم سر جایش می‌ماند و مدل جدید هم آن را می‌خواند.

برای آزمودن همین فرض، پیام سیستمی‌ای شبیه دستیارهای کدنویسی فرستادیم که در آن نوشته بود دستیار «با Claude Sonnet کار می‌کند»، و دوباره هویت را پرسیدیم:

  • Qwen3.8 Flash در ۳ پاسخ از ۶ گفت «من Claude Sonnet هستم، ساخت Anthropic»؛ دو مورد از این سه پاسخ به فارسی بود.
  • Qwen3.8 Max در هر ۶ پاسخ خودش را Qwen معرفی کرد.

یعنی گزارش کاربر ما به احتمال زیاد از همین‌جا آمده است: مدل همان Qwen بوده، اما متن پیام سیستمی ابزارِ او اسم مدل دیگری را جلوی چشمش گذاشته است. اگر از دستیارهای کدنویسی استفاده می‌کنید، راهنمای Cline، Kilo و Cursor را هم ببینید.

چرا مدل اسم خودش را نمی‌داند؟

یک مدل زبانی «خودآگاهی» ندارد؛ فقط محتمل‌ترین ادامهٔ متن را تولید می‌کند. سه چیز روی جواب سؤال «تو کی هستی؟» اثر می‌گذارد:

  1. اسم مدل در دادهٔ آموزشی نیست. متن‌هایی که مدل با آن‌ها آموزش دیده، پیش از ساخته شدن خود مدل نوشته شده‌اند. اسم و نسخه را سازنده بعداً با آموزش تکمیلی یا با پیام سیستمی در اپلیکیشن رسمی خودش به مدل می‌گوید. در API، اگر چنین پیامی نفرستید، مدل حدس می‌زند.
  2. اینترنت پر از متن تولیدشده با ChatGPT و Claude است. وقتی بخشی از دادهٔ آموزشی، پاسخ‌های مدل‌های دیگر باشد، جملهٔ «من ChatGPT هستم» هم همراهشان یاد گرفته می‌شود. تک‌کرانچ در دسامبر ۲۰۲۴ گزارش داد که DeepSeek V3 در بسیاری از آزمایش‌ها خودش را ChatGPT معرفی می‌کرد. پژوهشگری که سخنش در آن گزارش نقل شده، توضیح محتمل را دیده شدن پاسخ‌های خام ChatGPT در دادهٔ آموزشی دانسته است.
  3. زبان سؤال هم اثر دارد. در آزمایش ما، Seed و MiMo فقط به فارسی اسم اشتباه گفتند. حدس ما این است که مدل‌ها نمونه‌های فارسی کمتری دربارهٔ هویت خودشان دیده‌اند و در فارسی راحت‌تر به اسم‌های پرتکرار اینترنت مثل ChatGPT می‌رسند.

این مشکل مخصوص مدل‌های چینی نیست. یک پژوهش روی ۲۷ مدل زبانی گزارش کرده است که حدود ۲۶ درصد آن‌ها دچار «سردرگمی هویت» بودند. نویسندگان، علت را توهم مدل دانسته‌اند و نشانه‌ای از کپی شدن یک مدل از مدل دیگر پیدا نکرده‌اند. بررسی دیگری روی حدود ۱۹۰ مدل نشان داد حدود ۶۰ درصد آن‌ها دست‌کم یک بار با اسمی غیر از اسم رسمی خودشان جواب داده‌اند؛ در همان بررسی، مدل‌هایی از سازنده‌های غربی هم خودشان را مدل رقیب معرفی کرده بودند.

چطور بفهمیم واقعاً با کدام مدل حرف می‌زنیم؟

از خود مدل نپرسید؛ جوابش مدرک نیست. در هیبانا مدلی که در فیلد model درخواستتان مشخص می‌کنید، همان مدلی است که درخواست به آن می‌رود و هزینه‌اش را می‌پردازید. هر درخواست با نام مدل و هزینه‌اش در بخش مصرف داشبورد شما ثبت می‌شود و می‌توانید آن را با کد خودتان مقایسه کنید.

اگر پاسخ یک مدل برایتان عجیب است، این‌ها را بررسی کنید:

  • پیام سیستمی ابزارتان. به‌ویژه در دستیارهای کدنویسی و افزونه‌های ویرایشگر، ببینید متن پیش‌فرض اسم مدل خاصی را می‌آورد یا نه.
  • تاریخچهٔ گفت‌وگو. اگر پیش‌تر در همان گفت‌وگو با Claude یا ChatGPT کار کرده‌اید و مدل را وسط کار عوض کرده‌اید، پیام‌های قبلی هنوز به مدل جدید فرستاده می‌شوند.
  • زبان سؤال. همان سؤال را یک بار به انگلیسی بپرسید.

راه درست کردن؛ اسم مدل را در پیام سیستمی بنویسید

اگر برای کاربر نهایی مهم است که مدل اسم درست خودش را بگوید (مثلاً در چت‌بات سایت‌تان)، اسم را خودتان در پیام سیستمی بنویسید. این کد را با کلید API خودتان اجرا کنید:

from openai import OpenAI client = OpenAI(    api_key="YOUR_API_KEY",    base_url="https://api-ai.hibanacloud.ir/v1",) question = "Who are you? Which company created you? Answer in one sentence." # ۱) بدون پیام سیستمیplain = client.chat.completions.create(    model="deepseek/deepseek-v4-flash",    messages=[{"role": "user", "content": question}],)print("without system:", plain.choices[0].message.content) # ۲) با پیام سیستمی که هویت مدل را مشخص می‌کندfixed = client.chat.completions.create(    model="deepseek/deepseek-v4-flash",    messages=[        {"role": "system", "content": "You are DeepSeek V4 Flash, a model made by DeepSeek. "                                      "When asked who you are, say exactly that."},        {"role": "user", "content": question},    ],)print("with system:   ", fixed.choices[0].message.content)

خروجی واقعی اولین اجرای ما:

without system: I am ChatGPT, an AI assistant created by OpenAI.with system:    I am DeepSeek V4 Flash, a model created by DeepSeek.

این کد را سه بار اجرا کردیم. بدون پیام سیستمی، پاسخ یک بار ChatGPT و دو بار DeepSeek بود. با پیام سیستمی، هر سه بار «DeepSeek V4 Flash» بود. اگر برنامهٔ شما چند مدل را پشت یک چت‌بات عوض می‌کند، پیام سیستمی را هم همراه هر مدل عوض کنید.

هویت مدل را به کیفیت آن ربط ندهید

این‌که مدلی خودش را ChatGPT بنامد، به این معنا نیست که کیفیت ChatGPT را دارد یا از روی آن ساخته شده است. برای انتخاب مدل، کیفیت پاسخ در کار خودتان، سرعت و قیمت را بسنجید، نه جواب سؤال «تو کی هستی؟».

جمع‌بندی

اگر Qwen یا DeepSeek خودش را ChatGPT یا Claude معرفی کرد، مدل عوض نشده است. مدل‌ها بر اساس دادهٔ آموزشی و پیام سیستمی دربارهٔ هویت خود پاسخ می‌دهند و در فارسی بیشتر اشتباه می‌کنند. اگر اسم درست مهم است، آن را در پیام سیستمی بنویسید و پیام سیستمی ابزارتان را بررسی کنید. برای مقایسهٔ مدل‌ها، لیست مدل‌ها را ببینید. اگر به مدل‌های شیائومی علاقه دارید، معرفی MiMo را هم بخوانید.

مطالب مرتبط

با یک کلید به همه مدل‌ها وصل شوید

GPT، Claude، Gemini و ده‌ها مدل دیگر، با پرداخت ریالی و یک API سازگار با OpenAI.